Taş Devri, insanların ilkel taş aletler kullandığı bir tarihöncesine işaret ediyor. Yaklaşık 2,5 milyon yıl süren Taş Devri, Yakın Doğu’daki insanların metalle çalışmaya ve bronzdan alet ve silah yapmaya başlamasıyla yaklaşık 5000 yıl önce sona erdi.

Taş Devri sırasında insanlar gezegeni, Neandertaller ve Denisovalılar da dahil olmak üzere nesli tükenmiş bir dizi hominin akrabasıyla paylaştı.

Taş Devri ne zamandı?

Taş Devri, yaklaşık 2.6 milyon yıl önce, araştırmacıların taş aletler kullandığına dair en eski kanıtları bulduğunda başladı ve Tunç Çağı başladığında yaklaşık M.Ö. 3.300’e kadar sürdü. Tipik olarak üç ayrı döneme ayrılır: Paleolitik Dönem, Mezolitik Dönem ve Neolitik Dönem.

taş devri

Bazı uzmanlar, bonobolar da dahil olmak üzere bazı modern maymunlar yiyecek almak için taş aletler de kullanabildiğinden, primat atalarımızda taş alet kullanımının daha da erken gelişmiş olabileceğine inanıyor.

Taş eserler, antropologlara bir şeyleri nasıl yaptıkları, nasıl yaşadıkları ve insan davranışının zaman içinde nasıl geliştiği dahil olmak üzere ilk insanlar hakkında çok şey anlatır.

Konuya Biraz Daha Derinden Bakalım Bence

Taş Devri’nin başlarında insanlar küçük, göçebe gruplar halinde yaşıyordu. Bu dönemin çoğunda, Dünya bir Buz Devri içindeydi.

Mastodonlar, kılıç dişli kediler, dev kara tembel hayvanları ve megafaunalar dolaşıyordu. Taş Devri insanları, mamutlar, dev bizon ve geyikler dahil olmak üzere büyük memelileri avladı. Hayvanların etini kesebilmek için taş aletleri kullandılar.

Yaklaşık 14.000 yıl önce, Dünya bir ısınma dönemine girdi. Buz Devri hayvanlarının çoğunun nesli tükendi. Batıda Akdeniz ve doğuda Basra Körfezi ile sınırlanan bumerang biçimli bir bölge olan Bereketli Hilal’de, dünya ısındıkça yabani buğday ve arpa bollaştı. Bazı insanlar bölgede kalıcı evler yapmaya başladı. Çiftçiliğe başlamak için Buz Devri atalarının göçebe yaşam tarzından vazgeçtiler.

Amerika’daki insan eserleri de bu zamanlarda ortaya çıkmaya başlıyor. Uzmanlar, bu ilk Amerikalıların kim olduğundan veya nereden geldiklerinden tam olarak emin değiller, ancak bu Taş Devri insanlarının, Asya ile Kuzey Amerika arasında, Buzul Çağı’nın sonunda buzulların erimesi nedeniyle sular altında kalan bir yaya köprüsünü takip etmiş olabileceğine dair bazı kanıtlar var.

Taş Devri Araçları

Taş Devri ve Taş Devri insanları hakkında bildiklerimizin çoğu geride bıraktıkları araçlardan gelir.

Çekiç taşları, en eski ve en basit taş aletlerden bazılarıdır. Tarih öncesi insanlar, diğer taşları keskin kenarlı olarak yontmak için çekiç taşları kullandılar. Ayrıca cevizleri, tohumları ve kemikleri parçalamak ve kili pigment haline getirmek için çekiç taşları kullandılar.

Arkeologlar, bu en eski taş aletlere Oldowan alet takımı adını veriyorlar. Yaklaşık 2.6 milyon yıl öncesine dayanan Oldowan taş aletleri ilk olarak 1930’larda arkeolog Louis Leakey tarafından Tanzanya’da keşfedildi.

Oldowan aletlerinin yapımcılarının çoğu sağ elini kullanıyordu, bu da uzmanların elliliğin insanlık tarihinin çok erken dönemlerinde evrimleştiğine inanmasına yol açtı.

Teknoloji ilerledikçe, insanlar giderek daha sofistike taş aletler yarattı. Bunlar arasında el baltaları, büyük avları avlamak için mızrak uçları, bitki liflerini parçalamak ve giysi yapmak için hayvan postları kullandılar.

Taş Devri aletlerinin tümü taştan yapılmadı. İnsan grupları kemik, fildişi ve boynuz gibi diğer hammaddelerle, özellikle daha sonra Taş Devri’nde deneyler yaptı.

Daha sonra Taş Devri araçları daha çeşitlendi. Bu çeşitli “araç takımları”, daha hızlı bir yenilik temposu ve farklı kültürel kimliklerin ortaya çıkışına işaret ediyor. Farklı gruplar alet yapmanın farklı yollarını aradılar.

Geç Taş Devri araçlarının bazı örnekleri arasında zıpkın uçları, kemik ve fildişi iğneler, müzik çalmak için kemik yivleri ve tahta, boynuz veya kemik oymak için kullanılan keski benzeri taş pulları sayılabilir.

Taş Devri Yemekleri

Taş Devri’nde insanlar ilk önce yemek pişirmek ve bir şeyler saklamak için kil kapları kullanmaya başladı.

Bilinen en eski çanak çömlek Japonya’daki bir arkeolojik alanda bulundu. Yiyecek hazırlamada kullanılan kil kap parçaları 16.500 yaşında olabilir.

Taş Devri yiyecekleri zamanla ve bölgeden bölgeye farklılık gösterdi, ancak avcı toplayıcıların tipik yiyeceklerini içeriyordu: etler, balıklar, yumurtalar, otlar, yumrular, meyveler, sebzeler, tohumlar ve kuruyemişler.

Taş Devri Savaşları

İnsanlar silah olarak kullanmak için mızraklar ve diğer aletler yaratacak teknolojiye sahipken, Taş Devri savaşları için çok az kanıt var.

Çoğu araştırmacı, çoğu bölgedeki nüfus yoğunluğunun gruplar arasında şiddetli çatışmayı önlemek için yeterince düşük olduğunu düşünüyor. Taş Devri savaşları, insanların yerleşmeye başlaması ve tarımsal mallar şeklinde ekonomik para birimi oluşturmasıyla daha sonra başlamış olabilir.

Taş Devri’nde Sanatı

Bilinen en eski Taş Devri sanatı, yaklaşık 40.000 yıl önce Üst Paleolitik olarak bilinen daha sonraki bir Taş Devri dönemine dayanmaktadır. Sanat bu sıralarda Avrupa, Yakın Doğu, Asya ve Afrika’nın bazı bölgelerinde ortaya çıkmaya başladı.

Taş Devri sanatında bilinen en eski insan tasviri, abartılı göğüsleri ve cinsel organları olan bir kadın figürünün küçük bir fildişi heykelidir. Heykel, keşfedildiği Almanya’daki mağaradan sonra Hohle Fels Venüsü olarak adlandırılmıştır. Yaklaşık 40.000 yaşında.

İnsanlar Taş Devri’nde çekiç taşları ve taş keskiler kullanarak mağaraların duvarlarına semboller ve tabelalar oymaya başladılar.

Petroglif olarak adlandırılan bu erken duvar resimleri, hayvan sahnelerini tasvir ediyor. Bazıları, yolları, nehirleri, yer işaretlerini, astronomik işaretçileri ve gidilen zamanı ve mesafeyi bildiren sembolleri gösteren ilk haritalar olarak kullanılmış olabilir.

Şamanlar da doğal halüsinojenlerin etkisi altındayken mağara sanatı yaratmış olabilirler.

En eski petroglifler yaklaşık 40.000 yıl önce yaratıldı. Arkeologlar, Antarktika’nın yanı sıra her kıtada petroglif keşfettiler.

Ayrıca “Neandertaller Kimdir? Neandertaller Nasıl Yok Oldular?” adlı yazımızı da okuyabilirsiniz.

Taş aletler; Smithsonian Ulusal Doğa Tarihi Müzesi.

Mağara sanatı tartışması; Smithsonian Dergisi.

Taş Devri; Antik Tarih Ansiklopedisi.

Yorum Yazın

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz